Thông tư 90/2026/TT-BTC: Quy định mới nhất về đăng ký thuế, cấu trúc mã số thuế từ 01/07/2026

Thông tư 90/2026/TT-BTC được Bộ Tài chính ban hành ngày 30/6/2026 và chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2026, thay thế cho Thông tư số 86/2024/TT-BTC. Căn cứ theo Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15, văn bản này mang tính bước ngoặt trong việc số hóa thủ tục đăng ký thuế, đặc biệt là việc sử dụng số định danh cá nhân thay cho mã số thuế đối với cá nhân, hộ kinh doanh.

1. Giới thiệu điểm mới về Thông tư 90/2026/TT-BTC

Thông tư 90/2026/TT-BTC là văn bản mang tính chất bước ngoặt trong công tác quản lý thuế, với các điểm nhấn đột phá sau:

• Chính thức sử dụng số định danh cá nhân làm mã số thuế: Cá nhân, hộ gia đình và hộ kinh doanh sẽ sử dụng số định danh cá nhân làm mã số thuế thay cho cấu trúc cũ.
• Siết chặt quản lý thuế Thương mại điện tử (TMĐT): Chủ quản nền tảng TMĐT có chức năng đặt hàng trực tuyến phải chịu trách nhiệm khấu trừ và nộp thay thuế cho cả nhà cung cấp nước ngoài, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh trên sàn.
• Số hóa toàn diện thủ tục: Tối ưu hóa việc chia sẻ dữ liệu giữa Hệ thống thông tin quản lý thuế với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Hệ thống thông tin về đăng ký kinh doanh, tự động hóa các khâu cấp, thay đổi và chấm dứt hiệu lực mã số thuế.

2. Nội dung trọng tâm của Thông tư 90/2026/TT-BTC

Thông tư quy định chi tiết về phạm vi đăng ký thuế, các trường hợp đăng ký trực tiếp với cơ quan thuế và đặc biệt là cấu trúc mã số thuế (MST).

Về cấu trúc Mã số thuế (MST): Mã số thuế do cơ quan thuế cấp được cấu trúc như sau: N1N2N3N4N5N6N7N8N9N10 – N11N12N13.

• Mã số thuế 10 chữ số: Áp dụng cho các tổ chức là đơn vị độc lập, cá nhân có quốc tịch nước ngoài, hoặc nhà cung cấp nước ngoài có doanh thu tại Việt Nam qua nền tảng TMĐT trực tiếp đăng ký thuế. Mã số thuế 10 số cũng được cấp cho các tổ chức, cá nhân thực hiện khấu trừ, nộp thay thuế (mã số thuế nộp thay).
• Mã số thuế 13 chữ số: Dùng cho các đơn vị phụ thuộc (chi nhánh, văn phòng đại diện) và nhà thầu, nhà đầu tư tham gia hợp đồng dầu khí.

Về thủ tục chuyển địa điểm, thay đổi thông tin: Khi chuyển địa điểm làm thay đổi cơ quan thuế quản lý, người nộp thuế phải nộp hồ sơ cho cơ quan thuế nơi chuyển đi trước. Sau khi nhận được thông báo chuyển địa điểm, trong vòng 10 ngày làm việc, người nộp thuế phải nộp hồ sơ tại cơ quan thuế nơi chuyển đến.

Về chấm dứt hiệu lực MST (Đóng mã số thuế): MST sẽ bị chuyển trạng thái chấm dứt hiệu lực khi doanh nghiệp giải thể, phá sản, bị thu hồi giấy phép, hoặc bị cơ quan thuế thông báo không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký sau khi xác minh. Nguyên tắc là MST đã chấm dứt của tổ chức sẽ không được sử dụng lại (trừ khi được khôi phục), và đơn vị chủ quản chấm dứt thì đơn vị phụ thuộc cũng bị chấm dứt theo.

3. Tải Thông tư 90/2026/TT-BTC

Để nghiên cứu toàn văn các quy định, biểu mẫu và phụ lục đi kèm, anh/chị có thể tải trực tiếp văn bản gốc tại đây:

• [Download Thông tư 90/2026/TT-BTC bản PDF] đang cập nhật
• [Tải Thông tư 90/2026/TT-BTC bản Word (DOCX)]

4. Phân tích Thông tư dưới góc độ chuyên gia (Nhận diện rủi ro pháp lý & Kế toán)

Là người trực tiếp tham vấn cho các hệ thống doanh nghiệp, tôi lưu ý bộ phận kế toán cần đặc biệt cảnh giác với các rủi ro thực thi sau khi Thông tư 90/2026/TT-BTC đi vào hiệu lực:

• Rủi ro bất đồng bộ dữ liệu dân cư: Nếu thông tin đăng ký thuế của cá nhân không khớp đúng với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, mã số thuế sẽ bị treo ở trạng thái “chờ cập nhật” và không thể hoàn tất việc xác thực để dùng số định danh làm mã số thuế. Kế toán tính lương cần khẩn trương rà soát lại thông tin nhân sự.
• Rủi ro khóa mã số thuế do vắng mặt tại địa chỉ: Cơ quan thuế hiện quản lý cực kỳ chặt chẽ tình trạng hoạt động. Nếu có dấu hiệu nghi ngờ (như bưu điện trả lại thư, không nộp tờ khai), cơ quan thuế sẽ đưa vào diện “Chờ xác minh” (Trạng thái 09). Sau 5 ngày làm việc nếu doanh nghiệp không giải trình, cơ quan thuế sẽ lập biên bản và khóa MST (Trạng thái 06).
• Rủi ro từ các đơn vị phụ thuộc: Nếu đơn vị phụ thuộc chấm dứt hiệu lực MST nhưng không có khả năng hoàn thành nghĩa vụ nợ thuế, đơn vị chủ quản (công ty mẹ) bắt buộc phải có văn bản cam kết kế thừa toàn bộ nghĩa vụ thuế đó.

5. Dịch vụ tư vấn của DNL

Thấu hiểu những khó khăn trong việc cập nhật luật pháp và phòng ngừa sai sót, Hệ thống tư vấn Thuế – Kế toán DNL cung cấp giải pháp toàn diện giúp doanh nghiệp tuân thủ Thông tư 90/2026/TT-BTC:

• Dịch vụ rà soát & chuẩn hóa mã số thuế: Hỗ trợ doanh nghiệp và người lao động đồng bộ hóa thông tin, hợp nhất các mã số thuế cá nhân sang số định danh cá nhân (CCCD) an toàn, nhanh chóng.
• Dịch vụ thay đổi đăng ký kinh doanh & thuế: Hỗ trợ trọn gói thủ tục chuyển quận/huyện, thay đổi địa chỉ đảm bảo đúng “thời hạn vàng” 10 ngày làm việc để tránh bị phạt hoặc khóa MST.
• Tư vấn thuế Thương mại điện tử: Set-up quy trình khấu trừ, kê khai và nộp thay thuế đối với các chủ sàn TMĐT, nhà cung cấp nước ngoài theo đúng chuẩn quy định mới.
• Kiểm soát rủi ro đóng mã số thuế (Trạng thái 06): Giải trình với cơ quan thuế, hỗ trợ làm thủ tục khôi phục mã số thuế khẩn cấp cho doanh nghiệp.

6. Câu hỏi thường gặp về Thông tư 90/2026/TT-BTC (FAQ)

.